Koortsstuipen bij kinderen: hoe herken je ze en wat doe je?

Een koortsstuip (of koortsconvulsie) is een plotselinge, heftige schokbeweging van het lichaam of ledematen bij kinderen tussen 6 maanden en 6 jaar, veroorzaakt door een snelle stijging van de lichaamstemperatuur. Het klinkt eng, maar meestal is het gelukkig onschuldig. Toch is weten hoe je moet handelen cruciaal.
Wat is een koortsstuip precies?
- Komt voor bij 2–5% van alle kinderen.
- Meestal een typisch patroon: korte, symmetrische stuipen bij plots hoge koorts.
- Gevaar zit niet in de stuip zelf, maar in het risico op vallen, verwonding of ademstop.
Is een koortsstuip gevaarlijk?
- In 98% van de gevallen niet: kinderen overlijden hier niet aan en de kans op hersenschade is zeer klein.
- Slechts ±2% ontwikkelt later epilepsie — vergelijkbaar met kinderen zonder koortsstuipen.
- Alarmbellen:
- Stuip duurt langer dan 15 minuten
- Meerdere stuipen bij één koortsperiode
- Asymmetrische schokken of veranderd bewustzijn
Hoe herken je een koortsstuip?
- Koorts stijgt plotseling (zelfs bij lichte verhoging)
- Kind verstijft → schokken van armen en benen
- Soms korte adempauze
- Vaak binnen een paar minuten weer weg, kind valt daarna in diepe slaap of is snel weer zichzelf
Eerste hulp bij een koortsstuip
✅ Blijf kalm en zet een timer
✅ Leg het kind op de zij, met licht gekanteld hoofd
✅ Haal gevaarlijke spullen weg
✅ Stop niets in de mond
✅ Bel altijd de huisarts (of 112 bij een eerste aanval, lange duur of vreemd gedrag)
✅ Toedien noodmedicatie (bijvoorbeeld rectiole diazepam) alleen als voorgeschreven en bij >5 minuten
Na de stuip
- De meeste kinderen zijn binnen een uur weer normaal.
- Bij ongeveer 30% volgt nog eens een koortsstuip bij nieuwe koorts.
- Na het 6e jaar vrijwel niet meer voorkomend.
Wat kun je zelf doen?
- Koortsverlagers (paracetamol of ibuprofen) helpen het kind comfortabeler maken, maar voorkomen geen stuipen.
- Leer EHBO voor baby’s en kinderen — zo weet je exact hoe je moet handelen bij koortsstuipen of andere ongelukken.
- Laat je adviseren door erkende specialisten zoals Kennis&Veiligheid, met opleidingen conform NIBHV en het Rode Kruis.
Veelgestelde vragen (FAQ)
Wanneer direct 112 bellen?
– Stuip duurt langer dan 15 minuten
– Kind wordt niet wakker of ademt vreemd
– Meerdere aanvallen kort achter elkaar
– Hoofdletsel of ademstilstand
Helpt paracetamol om een koortsstuip te voorkomen?
Nee, maar het maakt koorts draaglijker.
Wordt mijn kind later epileptisch?
Niet meer dan gemiddeld: kans blijft rond de 2%.
Wat is het verschil tussen typisch en atypisch?
- Typisch: kort (<15 min), symmetrisch.
- Atypisch: langer, herhaald of scheef → altijd arts raadplegen.
Meer leren?
Wil je meer zekerheid bij noodsituaties zoals koortsstuipen? Volg dan een Kinder- en Baby-EHBO cursus bij Kennis&Veiligheid, erkend door het Rode Kruis en NIBHV. Zo leer je niet alleen over koortsstuipen, maar ook wat je moet doen bij verstikking, brandwonden of allergische reacties.
? Bekijk hier ons cursusaanbod of neem contact op voor meer informatie of een advies op maat.
